Ni sɔgɔsɔgɔ, kan dimi walima ɲɛ dimi bɛ i la, i ka miiri kɛnɛma baara gɛlɛnw dɔgɔyali la.
PM₂.₅ ye bɔnbɔnni misɛnni kosɛbɛw ye fiɲɛ la. U bɔyɔrɔw ye tasumafɛnw jeni ye mobiliw, so kalayali ani iziniw la, ani tasumaɲanaw fana. Bɔnbɔnni dɔw bɛ dan ni gaziw ye ɲɔgɔn yɛlɛma sankolo fiɲɛ la. U ka misɛn kosɛbɛ, o de bɛ a to u bɛ se ka don fɔnfɔnw kɔnɔ ka dun.
PM₁₀ kɔnɔ, bɔnbɔnni misɛnniw (PM₂.₅) ni bɔnbɔnni bonbaw bɛ yen minnu fɛrɛ bɛ se mikoromɛtɛrɛ 10 ma. U bɔyɔrɔw ye sira ni sojɔli buguri, dugukolo buguri min bɛ wuli fiɲɛ fɛ, tasumafɛnw jeni ani bɔnbɔnniw minnu bɛ dan sankolo fiɲɛ la. PM₁₀ tɛ bɔnbɔnni bonbaw dɔrɔn ye: olu ye fan ye min bɛ mikoromɛtɛrɛ 2.5 ni 10 cɛ.
Sulifuru diyɔkisidi (SO₂) ye gazi ye min ɲɛ tɛ yen. A bɔyɔrɔbaw dɔ ye tasumafɛn minnu kɔnɔ sulifuru bɛ yen olu jeni ye, i n’a fɔ sakɔ ni petoroli, ka so kalaya, ka kuran dilan ani ka izini baaraw kɛ.
EEA: fiɲɛ nɔgɔyafɛn minnu ka ca · WHO: fiɲɛ nɔgɔyafɛnw ani kɛnɛya
Nitirɔzɛni diyɔkisidi (NO₂) bɔyɔrɔba ye tasumafɛnw jeni ye mobiliw la, so kalayali, kuran dilanni ani iziniw la. Gazi tobiminanw ani minan wɛrɛ minnu bɛ tasumafɛn jeni bɛ se ka a bɔ so kɔnɔ fana. A bɛ dɛmɛ kɛ ozɔni ni bɔnbɔnni misɛnniw danni la sankolo fiɲɛ la.
Ozɔni dugukolo kɛrɛfɛ (O₃) bɛ dan ni tile ye nitirɔzɛni ɔkisidiw ni ɔriganiki fɛnw minnu bɛ yɛlɛma gazi ye nɔgɔya bila ka ɲɔgɔn yɛlɛma. A hakɛ bɛ yɛlɛn tuma caman na ni tile bɛ bɔ, ani nɔgɔyali bɛ se ka taama ka jan a bɔyɔrɔw la. Ozɔni dugukolo kɛrɛfɛ bɛ tɔɔrɔ lase; a ni ozɔni lakanafan min bɛ sankolo sanfɛ kosɛbɛ tɛ kelen ye.